14-09-2007
Drie keer vergiftigd
(door Arnoud)
Zonder enige twijfel het mooiste interview in Tanzania hebben we in één van de gameparks kunnen doen. Rond Arusha is toerisme de grote ‘cash cow’. Mensen geven hier duizenden dollars uit om beroemde parken als Serengeti te bezoeken. Hoewel veel safari-bedrijven in blanke handen zijn, is een groot deel inmiddels ook in eigendom van Tanzanianen. Via via kwamen we bij Jubilent en Emanuel terecht: ook weer een vader en zoon. Zij zijn de eigenaren van Park East Safaris. Jubilent werkte jaren voor de nationale toeristen organisatie in Tanzania. Hoewel het hem van een salaris kon voorzien, had hij moeite met wat hij daar aan zakelijke ethiek meemaakte: “ik geloof niet dat ik me daar erg populair gemaakt heb. Ik heb dan ook gemerkt dat ik simpelweg te eerlijk ben om mee te draaien volgens de informele regels van een overheidsorganisatie in Tanania: er verdwenen gigantische hoeveelheden geld in de zakken van het management. Ik heb me daar altijd slecht bij gevoeld en kon mijn mond er niet over houden. Stelde het aan de kaak”.
Dit soort dingen hoor je van veel mensen in Afrika. Vooral de mensen die vooraan staan bij het zakkenvullen. Toch bleek uit alles dat deze man nog steeds woede voelde als het ging om corruptie: “het ging zelfs zover dat ik drie keer vergiftigd ben waarvan de laatste keer me bijna fataal is geworden. Ik durfde op mijn werk geen kop koffie meer te drinken”. Tijd om te gaan dus en zo besloot hij zijn eigen bedrijf te starten. “Ik ben eerst naar Nederland gegaan om een Master te doen in International Business. Vanuit de contacten die ik daar opdeed ben ik begonnen met het organiseren van safari’s voor kleine groepjes mensen die voor een conferentie naar Tanzania kwamen. Dat is zoals dat heet ‘uit de hand gelopen’”. Inmiddels loopt zijn bedrijf goed. De persoonlijke betrokkenheid maakt het onderscheid en de daardoor ontstane mond op mond reclame heeft gezorgd dat ze inmiddels een x aantal terreinwagens in bezit hebben. Bij tijd en wijle kunnen ze de vraag niet meer aan.
Gratis hulp
Voor Jubilent is het hebben van een eigen bedrijf niet alleen een manier om goed voor zijn familie te zorgen. Gezien zijn sceptische houding tegenover de overheid heeft hij het initiatief genomen om naast zijn werk als een soort ‘start up capital provider’ te fungeren voor jonge mensen die hun eigen bedrijf willen starten. We hoorden het al eerder tijdens deze reis: in the end komt het erop neer dat het selecteren van de juiste mensen om in te investeren het belangrijkste proces is. Jubilent: “Ik heb een zesde zintuig ontwikkeld voor het observeren van jongeren die het in zich hebben om gedisciplineerd met geld om te gaan en weten dat als je een business wilt opstarten, goed moet nadenken over wat je anders doet dan je conurrenten. Ik start met kleine leningen en laat ze vervolgens zoveel mogelijk van hun verdiende kapitaal herinvesteren in de nieuwe ideeën die ze hebben”. Jubilent heeft net als Thomas in Ghana (zie weblog over Ghana) zijn eigen manier om de private sector een rol te laten spelen in strijd tegen armoede. En met zijn eigen, eerlijke en directe stijl. Zo wilde hij tegen het einde van het interview graag nog iets toevoegen: “als jullie mij toestaan, zou ik nog één ding willen zeggen: STOP MET HET GEVEN VAN GRATIS HULP. Mensen zijn hier zo gewend geraakt aan westelijke donoren dat ze al grappend zeggen: ik ben benieuwd wat dit jaar eerder komt: gratis hulp uit het Westen of regen!” Het interesseerde hem geen reet dat wij uit dat zogenaamde Westen komen. Hij zegt wat hij denkt. Of je het hou leuk vindt of niet.